Güneydoğu’da etkili olan toz taşınımı, havadaki parçacık miktarını artırarak solunum ve kalp-damar hastalığı bulunan kişiler için riski yükseltebilir. Basit önlemler maruziyeti azaltmaya yardımcı olabilir.
Dünya Sağlık Örgütü, kum ve toz fırtınalarının havadaki partikül madde yoğunluğunu artırdığını; bunun özellikle solunum ve kalp-damar sistemi üzerinde kısa süreli olumsuz etkilerle ilişkilendirildiğini belirtiyor. Meteoroloji Genel Müdürlüğü de Gaziantep, Kilis, Adıyaman, Şanlıurfa, Diyarbakır ve Mardin’in de aralarında bulunduğu illerde 13 Ekim öğle saatlerine kadar yoğun toz beklendiğini açıkladı.
Kimler daha dikkatli olmalı?
Çocuklar, ileri yaştakiler, gebeler, açık havada çalışanlar ile astım, KOAH ve kalp hastalığı bulunanların tozlu havalarda daha temkinli davranması gerekiyor. Düzenli ilaç kullananların tedavilerini kendi kararıyla değiştirmemesi ve doktorlarının hazırladığı eylem planına uyması önem taşıyor.
Evde ve dışarıda alınabilecek önlemler
- Tozun yoğun olduğu saatlerde zorunlu olmadıkça dışarıda uzun süre kalmayın.
- Koşu, hızlı yürüyüş ve ağır egzersiz gibi solunumu hızlandıran faaliyetleri erteleyin.
- Pencere ve kapıları mümkün olduğunca kapalı tutun; dış ortam düzeldiğinde kısa süreli kontrollü havalandırma yapın.
- Dışarı çıkmak zorundaysanız yüze iyi oturan, partikül filtreleme özelliği bulunan bir maske kullanın.
- Göze temas eden tozu ovuşturmayın; temiz suyla nazikçe durulayın.
- Kapalı alandaki yüzeyleri kuru şekilde süpürmek yerine nemli bezle temizleyin.
Kalp veya akciğer hastalığı bulunanların sıkı oturan solunum maskelerini kullanmadan önce sağlık uzmanına danışması uygun olur. Maskenin doğru takılmaması koruyuculuğu azaltabilir.
Hangi belirtilerde sağlık kuruluşuna başvurulmalı?
Yeni başlayan ya da giderek artan nefes darlığı, göğüste sıkışma, hırıltı, dudaklarda morarma, baygınlık hissi veya kullanılan rahatlatıcı ilaca rağmen düzelmeyen astım belirtileri tıbbi değerlendirme gerektirir. Şiddetli yakınmalarda 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır.
Gaziantep’te tozun ne zamana kadar süreceğine ilişkin güncel bilgiyi Meteoroloji saat verdi başlıklı haberimizden okuyabilirsiniz.
Kaynaklar
- Meteoroloji Genel Müdürlüğü
- Dünya Sağlık Örgütü: Kum ve toz fırtınaları
- Dünya Sağlık Örgütü: Hava kirliliğinde kişisel korunma
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi önerisi değildir. Görsel yapay zekâ ile oluşturulmuş temsili bir çalışmadır.
